Als je eens een andere banaan wilt ….

News visual

  • img-description
    Als je eens een andere banaan wilt ….
  • img-description
    Als je eens een andere banaan wilt ….
  • img-description
    Als je eens een andere banaan wilt ….
  • img-description
    Als je eens een andere banaan wilt ….

Een toegift in de serie low budget modelbouw.

 

In de loop der jaren zijn er diverse modellen van bananenwagens uitgebracht naar Nederlands voorbeeld. Allereerst zijn er de houten vooroorlogse koelwagens (zie bijvoorbeeld H. Nahon in Op de Rails NS150 (1989) pag 92). Van deze wagen zijn goede messing modellen uitgebracht door Philotrain en MK Modelbouwstudio’s, maar die moest je dan wel zelf in elkaar solderen of een vermogen neertellen voor een afgebouwd exemplaar. Ook Liliput en Piko hebben een wel betaalbaar modelletje daarvan uitgebracht, maar dat zijn alleen op grote afstand look-a-likes door het ontbreken van de ventilatieluiken aan de zij- en/of kopwanden. Na de oorlog kwam eerst een Werkspoor koelwagen op de baan, waarvan Artitec onlangs een prachtig model heeft uitgebracht. Een foto in het grootbedrijf daarvan is te vinden in Rail Hobby 11 (1981) pag 424.

 

Het betreft hier echter altijd modellen met reclame voor Fyffes bananen. Wie wel eens een ander banaantje wil proeven, moet zelf aan de slag. Op internet zijn goede foto’s te vinden van een UIC standaard koelwagen van Interfrigo met wagencode Ibes en met – jawel – Chiquita bananen ! Klik maar eens op de volgende links.

 

11 RIV IF 84 NS 803 1 305-5     foto Bert Groeneveld

11 RIV IF 84 NS 803 1 313-9     foto het Utrechts Archief 

Uitgebreide beschrijvingen van deze geïsoleerde wagens inclusief vernummerringen en tekeningen zijn te vinden in De Modelbouwer 11 (1985) pag 575 en Rail Hobby 12 (1991) pag 18. Vrijwel elke modelspoorfabrikant heeft wel een model van deze wagen in zijn assortiment, waaronder de bekendste waarschijnlijk het Liliput wagentje met Nederlandse opschriften. Je kunt het dus eenvoudig aanpakken en zo’n wagentje met Chiquita stickers beplakken, maar dan kloppen de opschriften niet en bovendien voldoet dit model niet helemaal aan de maat. Hij is maar liefst 17 mm te kort. Daarentegen is een Lima koelwagen wel redelijk aan de maat en die is voor een paar euro op een ruilbeurs eenvoudig op de kop te tikken in de uitvoering met allerlei biermerken (ik ben uitgegaan van model 303111 in de uitvoering van
Spatenbräu München). Weliswaar missen deze de verstevigingsribben aan de zijwanden en de constructie van de kluisdeursluiting is wat anders, maar dat maakt het model alleen maar meer geschikt voor onze bewerking. Want we schuren de zijwanden volledig vlak en beplakken die met een zijwand geprint op fotokarton, zoals eerder beschreven op de “low budget modelbouw” methode. Dus met Word onderstaande tekening gemaakt, geprint op fotokarton, uitgesneden en opgeplakt met behulp van dubbelzijdig plakband. Uiteraard zijn de afmetingen aangepast aan het model en niet aan de werkelijkheid. Zoals je kunt zien zijn de beide wanden enigszins verschillend, omdat anders tekst achter het handwiel aan de zijkant zou komen. Dit handwiel is aangebracht voor het handmatig controleren van de werking van de ventilatoren in de wagen en zit tegenover elkaar aan de zijkanten (nog een foutje in het Liliput model, evenals een aansluitkast op beide kopwanden, terwijl dat er maar één behoort te zijn aan de kant van het handwiel !).

De verstevigingsribben op de zijwanden heb ik daarna nagebootst door telkens twee wit geschilderde draadjes naast elkaar op de daarvoor bestemde plaatsen te plakken met tweesecondenlijm. Dat werkt erg snel, maar heeft geen hoge hechting. Maar we bouwen uiteindelijk niet voor de eeuwigheid, maar voor de lol ! Ook de profielen op de kluisdeuren zijn zo gemaakt met stukjes isolatiemateriaal van dezelfde elektriciteitsdraadjes als scharnieren. De productie van handrailingen, ankerhaken en opstaptreden heb ik al in een eerdere coupé beschreven. Met stukjes plakband of sticker kun je hier en daar nog wat reliëf simuleren. Een imitatie handwiel zal, denk ik, niemand problemen opleveren. Dit handwiel moet vrijwel boven een van de assen worden geplakt. (Toen kwam ik er pas achter dat ik de zijwanden verkeerd om aan de wagen had geplakt ten opzichte van de aansluitkast aan de kopwand
L, maar als je niet beter weet valt dat niet in het bijzonder op). Ik weet niet of het dak van fabriekswege ooit zilverkleurig is geweest, maar door de snelle vervuiling zal het in elk geval snel grijs zijn geworden. Dus heb ik dit maar mat grijs geschilderd. Dat gaf ook meteen de gelegenheid om de overdreven ribbels van het dak te schuren. Voor de puriteinen onder ons : ik heb de zeer korte buffertjes afgesneden en het dikke gedeelte aan de bufferbalk vervangen door een twee maal zo lang stukje elektriciteitsdraad van de soort bedrading, zoals je dat thuis in de muur hebt zitten. Daarnaast heb ik onder de wagen nog wat handeltjes aangebracht voor het remwerk en het afschakelen van de dynamo voor de ventilator. Na een laklaagje ter bescherming ontstaat zo voor weinig geld een modelletje naar Nederlands voorbeeld :



Best wel “cool” voor een Lima wagentje, toch !

 

 

HaKaPuf

21 augustus 2011


Naschrift 

Bij het nakijken van oude reclamefolders werd mijn oog getroffen door een plaatje van een set Interfrigo koelwagens. Kennelijk heb ik in het verleden toch niet goed genoeg opgelet, want Brawa schijnt in 2003/2004 een set te hebben uitgebracht onder het nummer 2044 voor zo’n 70 euro. Deze set bestaat uit drie verschillend beschilderde Interfrigo koelwagens (Frans-Duits-Nederlandse combinatie), waaronder ook de Chiquita wagen !  In Rail Hobby is dit model nimmer aangekondigd, maar in nummer  12 (2003) pag 57 wordt wel melding gemaakt van set 2043 ook bestaande uit drie koelwagens met het moderne Interfrigo logo, die maar op een enkele wagen daadwerkelijk is verschenen, omdat de vraag naar deze koelwagens toentertijd al drastisch afnam.
  

 


HaKaPuf
30 september 2011

Opschriften Chiquita model:

Onder een van de bananenreclames :  NA  LOSSING  TERUG  NAAR
                                                        RETOURNER  VIDE  À
                                                        LEER  ZURÜCK  NACH
                                                        ROTTERDAM  WAALHAVEN

Aan de rechterzijde van de kluisdeur :  NIET LASSEN OF RICHTEN
                                                            AAN BOVENBOUW

Aan de linkerzijde van de kluisdeur is op diverse koelwagens een gelig plakaat zichtbaar met een paar opschriften. Wat erop staat weet ik niet, maar ik vermoed dat dat dezelfde teksten zijn als zichtbaar op de nieuwe ontwerpen van Werkspoor voor een opvolger voor deze koelwagens (NS 550001 en 550002, zie het Utrechtsarchief) :

DIEPVRIES- OF VERWARMDE WAREN
DENREES SURGELEES OU CHAUFFEES
TIEF GEKÜHLTE ODER AUFGEWÄRMTE WAREN
DERRATE SURGELATE O RISCALDATE


Alternatief

DENREES PÉRISSABLE
DERRATE DETERIORABILE
VERDERBLICHE WAREN
BEDERFELIJKE WAREN

Maar deze opschriften worden zo klein, dat dat toch bijna niet meer leesbaar is.

Laat een reactie achter