Een welbesteed treinkaartje

News visual

  • img-description
    Een welbesteed treinkaartje
  • img-description
    Een welbesteed treinkaartje
  • img-description
    Een welbesteed treinkaartje
  • img-description
    Een welbesteed treinkaartje
  • img-description
    Een welbesteed treinkaartje
  • img-description
    Een welbesteed treinkaartje
  • img-description
    Een welbesteed treinkaartje
  • img-description
    Een welbesteed treinkaartje
  • img-description
    Een welbesteed treinkaartje
  • img-description
    Een welbesteed treinkaartje
  • img-description
    Een welbesteed treinkaartje
  • img-description
    Een welbesteed treinkaartje

Ik moet iets bekennen. Ondanks dat ik een fervent modelspoorder ben, reis ik in het echt nauwelijks met het spoor. Waar de herkomst van mijn passie eigenlijk gezocht moet worden, weet ik dan ook niet. Noch iemand uit mijn kennissenkring noch ikzelf heeft ooit bij het spoor gewerkt of gewoond. Maar sinds ik als kleine jongen met mijn neus tegen de ruit van een speelgoedwinkel geboeid stond te kijken naar een Märklin treintje, dat op een ovaaltje kleine rondjes draaide in de etalage, was ik voorgoed verk(n)ocht. Maar als modelspoorder wil je ook wel eens zelf meemaken, hoe het er in het echt toegaat. En er is de laatste decennia heel wat veranderd op het spoor. Met name ging mijn interesse uit naar de nieuwkomers in het personenvervoer na de privatisering. Uiteraard zijn zij uitgebreid belicht door de hobbybladen, maar ik had nog nooit echt kennis met hen gemaakt. Nu brengen diverse winkelketens in samenwerking met de spoorwegbedrijven zo af en toe goedkope treinkaartjes op de markt. Voor de prijs van een bioscoopkaartje kun je dan een dag lang genieten van het voorbijglijdende Nederlandse landschap vanuit een treinraam ! Toen er eindelijk na een lange tijd van regen en grijze luchten weer eens een mooie zondag voorspeld werd, heb ik het er maar op gewaagd om in één dag alle vervoersmaatschappijen met een bezoekje te vereren.

 

Veolia

 

De treinreis begon in Venlo, waar ik op de Velios stapte naar Nijmegen via de Maaslijn. Ik vind de kleurstelling van deze GTW treinstellen best aardig, waarbij het grote portret van de betreffende Brabantse of Limburgse naamgever op het motorcompartiment natuurlijk behoorlijk opvalt. Ook de kleur van het interieur doet zeer luxe aan, alhoewel het wel tamelijk harde zitjes zijn (zie voor een beschrijving bijv. Rail Magazine 251 (2008) 38 en 252 (2008) 34). Op het opstelterrein in Venlo staan zondagmorgen diverse stellen op inzet te wachten, maar ik had maar weinig tijd om hier foto’s te schieten. Dus maar snel ingestapt. Ik zou in Nijmegen nog tijd genoeg krijgen om een plaatje te maken. Het diepe gebrom van de dieselmotor deed denken aan de blauwe engelen van weleer. Ik moet zeggen dat het geluidsniveau in de trein mij wat teleurstelde evenals het rammelen en schudden over het spoor. Dat is niet alleen het gevolg van het ontwerp – licht gebouwde dieseltreinen – maar ook van het onderhoud. Het kwam mij voor, dat alle nieuwkomers op het Nederlandse spoor met vierkante wielen rondreden. Bij allen hoorde ik een ratelend geluid afhankelijk van de snelheid. Fraai vond ik de display met daarop aangegeven de eindbestemming alsmede de eerstvolgende stopplaats. Lief was ook de aankondiging aan welke kant je uit het rijtuig diende te stappen. Alleen wat is nu de linker- danwel de rechterzijde van een trein ??


Veolia 203 Bart Brentjens, Nijmegen 15 januari 2012.

In Nijmegen wachtte een teleurstelling. Ik wil als modelbouwer altijd zo veel mogelijk details fotograferen (koppelingen, draaistellen, opschriften, rijtuigovergangen, dakopbouw enz ….). Maar de VIRM, die mij naar de volgende stopplaats zou brengen, stond aardig in de weg aan het tegenoverliggende perron. Alleen met de uiterste vergroting van het fototoestel lukte het mij het treinstel, dat al weer in gereedheid was gebracht voor de terugreis naar Roermond, volledig op de plaat vast te leggen. In Nijmegen zijn ook nog steeds de overgebleven ICK/ICL-rijtuigen te vinden, die daar staan weg te roesten. En dan weer snel op weg naar de volgende vervoerder, die zijn vertrekpunt in Ede-Wageningen heeft.

 

Arnhem

 

Aangezien we op weg daarheen het station Arnhem zouden passeren, zou het natuurlijk stom zijn om niet even een kijkje te nemen bij de vorderingen aan de nieuwe perronoverkappingen en spoorinrichting (zie bijv. Op de Rails 9 (2010) 440). Ik moet erkennen dat ik behoorlijk onder de indruk ben van het prachtige lijnenspel. Het is niet voor niets dat de spoorwegen regelmatig architectuurprijzen in de wacht slepen. Het was het half uurtje oponthoud meer dan waard.


Overkapping trap naar het perron, Arnhem 15 januari 2012.


Lijnenspel bij de traverse, Arnhem 15 januari 2012.


De keerzijde, Arnhem 15 januari 2012.

Connexxion

Om bij de volgende nieuwkomer op het spoor te komen werd vanuit Arnhem een kort ritje gemaakt naar Ede-Wageningen. Daar kwam spoedig het Protos-treinstel van Connexxion om de hoek draaien vanaf het station Ede-Centrum. Over smaak valt te twisten. Ik vind de trein er eerlijk gezegd niet uitzien wat betreft vormgeving. Ook de kleur van de bekleding kan mij niet zo bekoren. Daarentegen is de kleurstelling van het treinstel zelf uitzonderlijk te noemen in de Nederlandse dreven. En de naam Valleilijn is leuk gevonden (zie bijv. Rail Hobby 10 (2007) 14). Na een kort oponthoud vertrok de trein alweer richting Amersfoort, dus van kiekjes nemen kwam nog niet veel. Na het dreunende gebrom van Veolia, doet de Protos geweldadig rustig aan. Maar dat is natuurlijk niet helemaal eerlijk, want dit is een elektrisch treinstel. Zachtjes glijdt het treinstel door een licht glooiend heuvellandschap, gelardeerd met fraaie boerderijtjes en pittoreske stationnetjes. In het voorbijgaan kwam ik bij Versteeg in Barneveld nog de fraai beschilderde graanwagens van Grawaco tegen. Helaas waren ze al redelijk vervuild en uiteraard ook weer voorzien van een handtekening van een graffiti spuiter. Al sinds mensenheugenis zijn er steeds lieden, die het nodig vinden hun naam te krassen of schrijven op gebouwen, bomen of andere objecten, die door anderen vaak met veel moeite zijn vervaardigd, maar slechts zelden wordt het daar fraaier van. Eenmaal aangekomen in Amersfoort was het rennen naar het andere perron om snel foto’s te maken, voordat ik op de trein naar Groningen zou stappen. Helaas staat het treinstel wat belichting niet op een gunstig plekje. Maar je kunt niet alles hebben.


Connexxion Valleilijn 5034, Amersfoort 15 januari 2012.


Arriva

 

Op weg naar Groningen viel op dat ook NSR overgaat tot het beter informeren van de klanten over het traject. Althans in het zojuist gereviseerde ICMm-materieel zijn nu beeldschermen te zien, waarop de tussenstations zijn aangegeven.  Daarentegen moet het VIRM-materieel het nog stellen met een klein schermpje met daarop uitsluitend de eindbestemming, maar als je geluk hebt wordt het station soms nog omgeroepen. Hier kan de NS nog wel wat leren van de kleintjes. Ook als het gaat om de servicegerichtheid. Een medepassagier klaagde tegenover de conducteur nogal uitvoerig en luidruchtig over de staat van het toilet in de trein. Nu heb ikzelf niet gecontroleerd of de klager gelijk had, maar ik kan mij de toestand aldaar wel enigszins voorstellen na de staking van het schoonmaakpersoneel. Ook al was de klager wat drammerig, het geeft dan nog geen pas, dat de conducteur de klant met een “Als u maar niet denkt, dat ik het voor u ga schoonmaken” afscheept en hem verder letterlijk in de str… laat zakken.


Na het passeren van de nieuwe fleurig gekleurde spoorbrug over de IJssel bij Zwolle bereikten we verder zonder problemen Groningen, waar talloze Arriva twee- en driewagentreinstellen van hun zondagse rust stonden te genieten. Omdat ik hier weer een pauze had ingelast, had ik ruim de tijd om de Spurts te fotograferen. Deze zijn vrijwel identiek met de Veolia-treinstellen, alleen bleek later dat je bij Arriva over de schouder van de machinist kunt meekijken over de spoorbaan (zie bijv. Rail Hobby 7/8 (2008) 32). Het nabij het station gelegen viaduct biedt prachtig uitzicht op de dakpartij van de treinstellen. Als modelbouwer kijk je natuurlijk veel meer bovenop een treinstel dan als reiziger en het is dan plezierig, als je ook wat opnamen van alle apparaten op het dak kunt maken. Jammer dat de rode kleur op de meeste stellen alweer wat flets begint te worden. De hier afgebeelde Belcampo had daar nog niet veel last van. Ook Arriva verbindt de namen van lokale persoonlijkheden aan de verschillende treinstellen. Daardoor kon ik Foppe de Haan nog begroeten in Leeuwarden ?.


Arriva Spurt 251 Belcampo, Groningen 15 januari 2012.


Stationshal

 
Een bezoek aan Groningen zonder ook even het prachtige uit 1893 daterende en door de architect Gosschalk ontworpen station te bekijken is natuurlijk onmogelijk. Jammer dat men heeft gemeend op het voorplein een fietsenstalling te moeten bouwen, die maar gedeeltelijk onder de grond verdwijnt en daardoor een prachtige hellingbaan voor scateboarders creëert. Niet dat ik iets tegen vernieuwing heb. Integendeel. “Zonder mensen rijden treinen niet” was lang geleden de slogan van de spoorwegen, die ik nog steeds onderschrijf. En dat betekent dat men stations steeds zal moeten aanpassen aan de tijd. Bovendien was het voorplein nu mooi leeg zonder fietsen, zoals je bij vele andere stations helaas niet tegenkomt. Maar als men het van belang vindt om zo’n oud monument te behouden, dan lijkt het mij gepast om de omgeving daarop te laten aansluiten. Het station behoort niet voor niets tot “De Collectie van bijzondere stationsgebouwen in Nederland”. De stationshal is in de negentiger jaren in oude glorie hersteld en biedt naast een geweldig decoratief plafond een prachtig zicht op een aantal tegeltableaux van de hand van Bach voorstellende de Groningse stedemaagd, geflankeerd door allegorische figuren van het stoomwezen en de post en telegrafie.


Tegeltableau stationshal Groningen, 15 januari 2012.

 

Wist je trouwens dat aan de buitengevel van de gallerijen ter decoratie allerlei koppen zijn aangebracht van de burgers en buitenlui van Groningen ? Kijk ook maar eens goed bij de dienstingang !


Details galerij station Groningen, 15 januari 2012.

 

Met de Arriva sneltrein Eise Eisinga werd daarna spoorslags koers gezet naar Leeuwarden door het Groningse en Friese landschap met zijn weilanden, boerderijen en molens. Er werd alleen nog gestopt in Buitenpost, maar bij het passeren van station Zuidhorn werd ik opgeschrikt door het liedje van Guus Meeuwis : kedengedeng, kedengedeng, …. Het lawaai in de GTW’s werd dus niet uitsluitend veroorzaakt door de treinstellen zelf, maar ook voor een deel door de spoorbaan ! Ik wist niet dat dat soort spoor nog bestond.

 

Leeuwarden

 

Van nog ouder datum is het 3e klasse Waterstaatstation van Leeuwarden (1863) althans het oudste gedeelte, want het gebouw is regelmatig aangepast aan nieuwe omstandigheden. Daardoor is het niet tot monument verklaard, maar ook hier is een kleine rondwandeling zeker op zijn plaats. In de hal vinden we hier interessante tegeltableaux met dierfiguren uit 1904, waaronder bij de verbouwing in 2000 mozaïeken zijn aangebracht met als basiskleur groen ter vervanging van de oude tegelwanden.


Stationshal Leeuwarden 15 januari 2012.

Laatste etappe

 

Ik had nu drie van de vier nieuwe vervoersmaatschappijen gehad en het werd hoog tijd om de vierde op te zoeken. Via Zwolle werd de reis ingezet naar Zutphen, alweer twee interessante stations, waar ik helaas door de korte overstaptijd dit keer weinig aandacht aan kon besteden. Alhoewel de zon bij het passeren van Deventer in prachtige oranje en paarse tinten onderging, betekende het wel, dat de avond was ingevallen bij het bereiken van Zutphen en er van foto’s maken niet veel meer terecht kwam. De Syntus Johan de Bondt stond al klaar om naar Oldenzaal te vertrekken.



Syntus 30 Johan de Bondt, Zutphen 15 januari 2012.

 

Nu had ik er wel rekening mee gehouden, dat ik dit treinstel niet meer tijdig voor het vallen van de avond zou bereiken en derhalve heb ik in Arnhem al eerder de daar gereedstaande Nout Wellink uitgebreid op de korrel genomen (of heet het in het digtale tijdperk nu op de pixel nemen ?). Ik heb de mogelijkheid om op een eerder tijdstip met een Syntus naar Doetinchem te reizen niet genomen, omdat dat zou impliceren dat ik met dezelfde trein weer terug zou moeten reizen. Als nadeel van de nu gekozen route geldt natuurlijk wel, dat ik niets van het prachtige Gelderse en Twentse landschap heb meegekregen. Maar wellicht doe ik het in de zomermaanden nog eens dunnetjes over.


Een vieze Nout Wellink Syntus 40, Arnhem 15 januari 2012.

 

Syntus was de eerste serieuze maatschappij, die naast NS met eigen materieel ging opereren (zie bijv. Rail Hobby 2 (2001) 6), als we tenminste het gerommel van Lovers Rail met de Kennemerstrand Expres en de Keukenhof Expres even buiten beschouwing laten. Alhoewel het Lint treinstel van een andere leverancier vandaan komt, lijken de treinstellen – in elk geval als passagier – erg sterk op de GTW’s. Opvallend is de geringe mogelijkheid om bagage in rekken boven de ramen te plaatsen. Ik had de indruk dat de Lint motorisch wat minder lawaai maakte, maar daar staat tegenover, dat er wat meer vreemde rammeltjes en fluittonen te horen waren. Maar dat kan natuurlijk ook heel goed aan de baan hebben gelegen. Wat dat betreft is een eerlijk vergelijk natuurlijk niet mogelijk. Ik vind de kleurstelling van de treinstellen wel aardig. Alhoewel de kleurtjes later door de Sprinters van NSR zijn gekopiëerd, heeft het toch een duidelijk eigen smoel. Ik hoop alleen dat de staat van het onderhoud geen voorbode is voor verdere teloorgang, nu Syntus steeds meer werkterrein verliest.

 

Retour

 

Op station Hengelo Overijssel heb ik afscheid genomen van de Syntus. Het werd de hoogste tijd om een hapje te eten en de terugreis te aanvaarden : gewoon weer met de NSR. Na zo’n 800 km afgelegd te hebben in 12 verschillende treinstellen van 5 verschillende maatschappijen en maar 4 controles (alleen de NSR had belangstelling voor mijn kaartje) kwam ik weer netjes terug op het uitgangspunt en had ik een prachtige dag beleefd en mijn treinervaringen en fotocollectie behoorlijk aangevuld. En wat de punktualiteitsscore betreft : die was 100 % – niets op aan te merken. Van de eventueel aanwezige toiletten heb ik geen gebruik gemaakt. Ik ken de gewoontes van anonieme bezoekers van openbare toiletten wel. Welke nu mijn meest favoriete trein is ? Dat blijft toch de VIRM. Wat betreft comfort en geluidsniveau kent deze geen gelijke op het Nederlandse spoor.

 

Routes kun je fraai uitstippelen op de site trein-kaart.nl en de naamgeving van de verschillende treinstellen kun je vinden op somda.nl.

 

Modellen

 

De modelspoorder komt in dit geval goed aan zijn trekken. Van alle treinstellen zijn inmiddels modellen beschikbaar nu Piko recentelijk de GTW in zijn collectie heeft opgenomen :


Arriva 
Dieseltreinstel Stadler GTW 2/6         : Piko 59526

Elektrisch treinstel Stadler GTW 2/8  :  Piko 59531


Connexxion
Protos :     Halling   (Rail Hobby 7/8 (2007) 46)


Syntus
Dieseltreinstel Lint 41 H (geel/wit) :   Mehano 55494  en
 Fleischmann 4423                                                             (Rail Hobby 4 (2007) 30)

Dieseltreinstel Lint 41 H (Twents rood) :  Fleischmann 442302
                                                                          (
Rail Hobby 10 (2007) 61)


Veolia
Elektrisch treinstel Stadler GTW 2/6  :  Piko 59525

Dieseltreinstel Stadler GTW 2/8        :  Piko 59532

 

 


HaKaPuf

17 januari 2012

 

Alle hier getoonde foto’s zijn gemaakt door de auteur zelf op 15 januari 2012.

 

 

Laat een reactie achter